“Ik vind het licht zo ontzettend hard, ik zie helemaal geen sfeer meer als ik mijn flitser gebruik, alles is overbelicht is als ik van dichtbij inflits, ik begrijp niks van dat hele ding, ik vind het gewoon niet mooi dat flitslicht… ” Zomaar wat losse kreten die mij erg vaak ter ore komen als het gaat om het gebruik van een flitser… Ik wil dit in twee gedeeltes gaan bespreken; een voor de avondfotografie en eentje voor fotografie overdag. Te beginnen dus bij flitsen in de avond.

Meetrekken met de beweging... iso 800 1/6s bij f11

Om te beginnen even een kleine uitleg over de ‘logica’ die je camera hanteert als het aankomt op het gebruik van je flitser. Als je de camera op vol automatisch hebt staan zal de flitser automatisch omhoog komen op het moment dat je sluiter beneden een bepaalde waarde komt. Meestal ligt dat rond de 1/40 of 1/60 s maar is camera afhankelijk. Op het moment dat de flitser omhoog komt gebeuren er een aantal dingen zolang de camera op vol automatisch staat.

• Vaak wordt de iso waarde terug gebracht naar de laagste stand of een lagere stand (bijvoorbeeld iso 100)
• De sluitertijd zal naar de flitssynchronisatie tijd gaat. Meestal 1/60s
• De camera gebruikt nu het licht van de flitser als hoofdlicht.

Het grappige is nu dat ik geen van die bovenstaande drie dingen wil. En ik ga je zo uitleggen waarom. Eerst ga ik vertellen wat ik dan wel wil.

1. Ik wil zo min mogelijk zien dat er geflitst wordt
2. Ik wil gebruik maken van een mix van het bestaande licht en het flitslicht
3. Ik wil de flitser als hulplicht gebruiken en niet als hoofdlicht

Combi flits met kunstlicht; iso 200 130s bij f6.3

Maar hoe krijgen we dit nu voor elkaar? Door zelf de touwtjes in handen te nemen en niet ervan uit te gaan dat de camera het wel het beste zal weten. Want die weet nooit wat jij wilt! Dat betekent dus ook dat je de camera van de automatische stand af moet halen, want dat is de enige manier om zelf te bepalen hoe je foto eruit komt te zien.

Overigens kun je met een compact camera een heel eind komen, maar de opties zijn beperkter als met een spiegelreflex. Hetzelfde geld voor het gebruik van de ingebouwde flitser versus een losse flitser die je erbij koopt. Maar met alle opties kun je je flitsfoto’s verbeteren. Dat is in ieder geval een feit.

Het vergt echter wel de nodige oefening voor je het onder de knie hebt, dus verwacht niet meteen dat je volledig de situatie in de hand kunt houden. Ok wat zijn de stappen die we gaan nemen?

1. Zoals ik al zei; we gaan af van de automatische stand. Dat betekent voor de meeste spiegelreflex camera’s dat je wegdraait van het groene cameraatje en naar de A stand gaat (diafragma voorkeuze) Bij compact camera’s heb je meestal ook de optie tot automatisch (P of ook groen cameraatje) of M. Die M staat weliswaar voor Manual, maar dat betekent iets heel anders bij een compact dus maak je daar niet teveel zorgen over. Je hoeft nog steeds weinig in te stellen, maar je kunt wel een aantal dingen veranderen.
2. Nu de camera van de automaat af is zul je eerst moeten kijken wat de bestaande situatie is qua licht. Is er nog daglicht aanwezig maar is het al te donker? Is het ‘s avonds laat en wil je de sfeer van de BBQ in de tuin bij de fakkels op de foto zetten of ben je op een bruiloft met allerlei lampjes her en der verspreid?
3. Een compact camera heeft meestal een stand met een mannetje en een maantje erbij. Dit is de zogenaamde nacht portretstand. Werkt soms wel en soms niet. Afhankelijk van de omstandigheden, maar dit is bij een compact vaak wel de makkelijkste manier om de boel te veranderen. Het nadeel is dat er vaak veel beweging in de foto zit. Hieronder een paar typische voorbeeldfoto’s van een compact met ‘standaard’ flits en met een flits met langere sluitertijd. Want dat is wat dat nachtportret doet. De sluitertijd wordt heel langzaam, vaak wel een hele seconde lang en er volgt daarna een flits. (of de flits komt eerst en daarna duurt het nog een tijd voor de foto daadwerkelijk is genomen)

Links een typische flitsfoto; weg sfeer, donkere achtergrond. Rechts een flitsfoto met langere sluitertijd 1/8s maar wel meer sfeer en een achtergrond!

Als je kijkt naar de foto aan de rechterkant dan zie je dat er wel wat beweging in zit rond haar hoofd en de handen maar door de korte duur van de flits (meestal iets van 1/10.000s) wordt de beweging toch grotendeels bevroren en heb je een acceptabel beeld waar veel meer sfeer uitstraalt als de foto aan de rechterkant waar je niks meer ziet van de omgeving.

Zeker als ik op vakantie ben dan wil ik ook zien waar de foto is gemaakt en niet alleen maar de persoon die op de foto staat. Ik ga er voor de rest van dit verhaal vanuit dat je een camera hebt waar je instellingen zoals diafragma en sluitertijd en iso kunt bepalen. Dat hoeft geen spiegelreflex te zijn. Veel compact camera’s in het wat duurdere segment hebben die opties ook.

ik probeer wel altijd zo lang mogelijk zonder mijn flitser te werk te gaan. Ten eerste omdat een flitser altijd veel meer opvalt; mensen zijn zich direct bewust van het feit dat ze gefotografeerd worden en ten tweede omdat ik het een uitdaging vind om toch mooie foto’s te maken met heel weinig licht. Een flitser maakt het je net wat makkelijker. De truc is om de foto zo te maken dat je eigenlijk in je meta gegevens moet kijken om te weten of je nu wel of niet geflitst hebt.

Kijk maar eens naar onderstaande twee foto’s; kun je direct zien waar een flits is gebruikt en waar niet?

Links met flitser, rechts zonder flitser

Niet heel duidelijk te zien toch? De foto’s zijn met een paar minuten tussenpauze gemaakt in mei rond tien over 9 ‘s avonds. Het was niet pikkedonker maar het was behoorlijk schemerig. Zo schemerig dat ik een iso van 2500 heb moeten gebruiken en een sluitertijd van1/50s bij f4.0 voor de linker en een sluitertijd van 1/20s bij f4.0 rechts. 1/20s is te langzaam om uit de hand te nemen maar ik leunde op de tafel en het resultaat is acceptabel.

Maar waarom zie je die flits nu niet? De reden is dat ik de iso hier heel hoog heb gezet. Wat gebeurd er op het moment dat je de iso waarde omhoog zet van bijvoorbeeld 100 naar 400 iso? Je verhoogt daarmee de gevoeligheid van je sensor voor het aanwezige licht. Ga maar eens in een kamer zitten ‘s avonds met slechts 1 of 2 schemerlampjes aan en maak dan foto’s op verschillende iso standen zonder je flitser te gebruiken. Je zult zien dat naarmate je iso waarde hoger wordt, de details die je nog waar kunt nemen op de foto meer worden. Datzelfde kun je nu nog een keer doen met je flitser en kijk dan eens naar de verschillen.

Eigenlijk is een ideale situatie voor dit soort tests als je bijvoorbeeld op vakantie bent in – laten we zeggen – Griekenland en je zit ‘s avonds met man of vrouwlief op een terrasje aan het water en langs de kust zie je allemaal gezellige lampjes. Het tentje waar je zit is sfeervol verlicht en je wilt die sfeer vastleggen maar ook je partner een beetje knap op de foto zetten. Neem je nu een foto op de standaard setting dan komt ie eruit zoals de foto die ik je eerder liet zien met die hele zwarte achtergrond. Weg gezellige sfeer, weg gezellige lampjes. Je kunt die sfeer terughalen op twee verschillende manier of een combinatie van de twee. Wat je kiest is afhankelijk van de situatie en hoe donker het is.

Je vergroot de invloed van het omgevingslicht (daglicht, kunstlicht ed.) door:

• je iso waarde omhoog te brengen. Hiermee vergroot je de lichtgevoeligheid van je sensor en komt er dus meer licht naar binnen.
• Je sluitertijd langzamer te maken zodat je hiermee iets meer daglicht binnen krijgt in combinatie met je flitser.

Bij bruiloften ga ik vaak zo te werk dat ik mijn sluitertijd vast zet op bijvoorbeeld 1/50s. Hiermee weet ik dat ik de beweging nog net genoeg bevries van de mensen zodat ze er acceptabel uitkomen en de sluitertijd is langzaam genoeg om meer licht toe te laten. Die setting laat ik zo staan en ga dan spelen met mijn iso waarde. Hoe later op de avond hoe hoger die zal worden. Soms zelfs tot iso 5000. (mijn camera kan de iso tot idioot hoge waardes omschroeven maar dat ziet er dan ook niet meer uit)

iso 3200 1/100s bij f4.0

In tegenstelling tot wat ik dus altijd zeg bij het fotograferen van taartjes of andere producten kun je de iso bij dit soort foto’s best omhoog doen. Want wat je wilt is dat je een goede balans vind tussen bestaand licht en flitslicht. En waarom je je flitser soms echt wel nodig hebt zie je hieronder bij deze twee vreselijk charmante foto’s van mij… Zonder flits ben je meteen afhankelijk van de kleurtemperatuur van het licht en krijg je vreemde gele foto’s, groene foto’s (bij sommige tl) of blauwe foto’s. Nou ja, alle kleuren zijn mogelijk. De kleur van het flitslicht is neutraal en hoewel je door de langere sluitertijd wel iets meer van de gele kleur hebt als bij een standaard flitsfoto is de foto toch wat acceptabeler van kleur en uitstraling.

zonder flits 1/10s bij f3.2 op compact camera

Met flits op 1/8s f3.2 op compact camera

Ik ga niet zeggen dat het makkelijk is om het gebruik van je flitser op een goede manier onder controle te krijgen, maar het is de moeite waard. En heb je een spiegelreflex dan kan ik alleen maar aanraden om ooit over te gaan tot de aanschaf van een losse flitser. Het grootste voordeel hiervan is dat je indirect kunt flitsen zoals op de foto hieronder. Daarmee wordt het idee van een flitsfoto nog minder groot en zorg je ervoor dat het licht bijna natuurlijk lijkt.

Iso 800. 1/160s op F4.0 met indirect flits via het plafond

En wil je nou helemaal creatief worden met je flitser dan kun je nog langzamere sluitertijden gebruiken (2s of soms zelfs 4s), meetrekken met de beweging of je sluiter openzetten op statief en de flitser in je hand houden en af laten gaan. Mogelijkheden te over! Leer je flitser kennen en je zult zien wat een lol je ervan kunt hebben..

Iso 100 sluitertijd 21s F22 Flitser had ik in mijn hand en terwijl ik de roltrap opliep diverse malen af laten gaan

Ook dit soort foto's willen maken?

Ik loop er al een tijdje over na te denken, dus ik denk ik gooi het maar gewoon eens in de groep… Zou er interesse zijn voor het volgen van een workshop met als doel het verbeteren van de foto’s die je op je blog plaatst? Voor het geval je het nog niet weet; ik ben fotograaf en geef al jaren workshops. Een van de workshops die ik het meeste geef is de workshop ‘taartjes fotograferen‘ (nog zoiets waar mensen je heel raar bij aan kijken als je dat verteld) en die loopt al jaren heel erg goed. De opzet hier is een korte technische uitleg over je camera; wat is diafragma, sluitertijd en iso en hoe ga je daar mee om.

Voor een workshop ‘blog fotografie’ zit ik eraan te denken om misschien een bevriende stylist uit te nodigen voor wat leuke tips om de styling te verbeteren. En dan natuurlijk het fotografie gedeelte; hoe maak je betere foto’s en waar moet je op letten. Het zou voornamelijk gericht zijn op het verbeteren van je fotografie tijdens het fotograferen bij daglicht maar we kunnen ook wat tips geven voor fotograferen bij kunstlicht als daar interesse voor is.

Ik moet het allemaal nog uitwerken en ook nog checken met de styliste, maar mijn eerste vraag is natuurlijk of er interesse zou zijn? Denk aan een workshop van een middag/dag.

Heb je interesse en wil je op de hoogte worden gehouden laat me dat dan even weten via het comment form hieronder… Ik voeg updates hier toe en op de workshop pagina die ik net heb aangemaakt..

Laat ik eerst even beginnen met een disclaimer; als het aankomt op styling dan heb ik zelf echt nog genoeg te leren, maar tijdens workshops wordt me wel vaak gevraagd om tips en trucs om een set op te bouwen dus vandaar hier een aantal suggesties hoe je te werk kunt gaan. Om te beginnen moet je onderscheidt maken tussen foodstyling en styling van de set. Het woord zegt het eigenlijk al maar bij foodstyling gaat het puur om hoe het eten zelf eruit ziet en bij styling in het algemeen gaat het meer om het totaal plaatje. Welk bordje kies je, ondergrond enzovoort. Voor beide disciplines zijn er natuurlijk mensen die voor foodshoots worden ingehuurd, maar in veel gevallen komt het op de fotograaf aan. Als je een fotoshoot doet voor een catering bedrijf, of een restaurant dan mag je er vanuit gaan dat de chef kok het nodige weet over een bord mooi opmaken. Dus dan komt het verder qua styling op de fotograaf aan of op de aanwezige stylist.

Donkere setting

Maar we hebben het hier niet over ingewikkelde styling toestanden voor een fotoshoot maar over hoe je nou je eigen bord voor je blog er zo mooi mogelijk op kunt zetten. Mocht je het nog niet hebben een heel leuk boek over foodfotografie en styling is het boek van Helen Dujardin Plate to Pixel. Het is in het engels maar wel een aanrader! Te koop bij Bol.com voor € 24,99.

Ik heb hier drie voorbeelden van een en hetzelfde gerecht gegeven om te laten zien hoe je kunt varieeren door simpelweg een aantal props te veranderen. Ik was begonnen met de donkere setting met de marokkaanse schaaltjes, maar eigenlijk is deze salade minder geschikt om in een donkere set neer te zetten. Het is een lekkere frisse salade en zo moet het er dan ook uitzien. Maar goed, het gaat ook om het creeeren van een sfeertje en je kunt dit natuurlijk toepassen zoals je zelf wilt. Ik heb van elke set ook een foto gemaakt zodat je kunt zien hoe het eruit ziet. Om te beginnen de donkere set omdat ik daarmee was begonnen

Door zwart blok je het licht

Zoals je ziet heb ik gewerkt me zwarte reflectors maar eigenlijk was de keuken in de studio nog veel te licht voor deze setting. We hebben het al vaker gehad over reflectie en hoe dat je foto op kan halen en je belichting kan verbeteren, maar het omgekeerde is natuurlijk ook het geval. Als je een donkere sfeer wilt creëren of schaduwen zwaarder wilt maken (bijvoorbeeld als je een herfstsfeer of wintersfeer zou willen creëren) dan kun je met zwarte reflectors licht weghalen en schaduwen donkerder maken.

Dat kun je goed zien door naar de foto hierboven te kijken. Links zonder zwarte reflectors en rechts met. Nu over naar de styling zelf; elk element wat je kiest om neer te zetten in je foto moet ideaal gezien iets te maken hebben met je gerecht. Met uitzondering van bijvoorbeeld bloemen of iets in die trant. Maar een ei bij deze salade neerleggen zou nu niet echt heel logisch zijn. Je snapt waar ik heen wil denk ik. Probeer niet teveel elementen op de foto te zetten. Zeker als je net begint is het makkelijk om rustig te beginnen. herhaling is vaak mooi zoals hier met twee schaaltjes met dezelfde inhoudt, maar is niet noodzakelijk. Het gaat uiteindelijk om het eten dus dat moet er echt uitspringen.

Ook set nummer 2 is eenvoudig gehouden. De zwarte reflectors zijn weg zoals je ziet. De houten ondergrond is vervangen door een tafellakentje (lapjes stof zijn ideaal!) en de marokkaanse schaaltjes zijn vervangen door een eenvoudig creme kleurig schaaltje met een witte servet eronder. Servetten zijn een ideale manier om kleur aan een scene toe te voegen, de kleuren in je gerecht naar voren te laten komen of om wat verschillende vormen toe te voegen.

Zoek de verschillen

In eerste instantie had ik de servet recht gevouwen en een glaasje rode wijn achter de salade neer gezet. Ik vond dit echter niet passen bij de frisse uitstraling van de salade plus de rechte servet stoorde me een beetje. Te netjes… De servet anders neergelegd, rode wijn vervangen door een glas water en het klopt naar mijn mening meer. Let op lijnen die door het beeld lopen maar ook op lijnen die met elkaar botsen. Bij het rode wijn voorbeeld; het wijnglas ‘raakt’ de schaal achterin en ook het bord onderin. Dat werkt niet altijd even goed, vrijstaande lijnen kunnen beter overkomen. Nog een groot voordeel van werken met een statief omdat je op die manier kunt zien wat er gebeurd als je kleine veranderingen maakt in je beeld. Als je de camera uit de hand bedient is je hoek en je beeld elke keer anders!

En als laatste; de salade op een bord en een veel lagere hoek. Een foto op ooghoogte kan vaak mooi zijn maar het onderwerp moet zich er toe lenen. Kijk dus goed welk standpunt je inneemt en laat je onderwerp dit uitmaken of pas je onderwerp zo aan dat het wel kan zoals in dit geval op het bord. Had ik de salade in een schaaltje laten zitten dan had ik bij dit standpunt de salade niet meer gezien. Je ziet hoe hier een ander bord en een ander ondergrondje direct een andere sfeer geven. Elke verandering is slechts een relatief kleine geweest, maar je ziet dus dat je met kleine handelingen een heel ander beeld kunt creeeren. Waar je voorkeur naar uitgaat is natuurlijk een persoonlijke keuze maar probeer het om te beginnen rustig te houden. Dit was overigens mijn daadwerkelijke lunch dus qua foodstyling had er nog wel wat verbeterd kunnen worden…

Ik geef nu al een aantal jaren de workshop taartjes fotograferen en het is me al vaker gevraagd of ik wellicht iets op papier had staan. Dat was niet het geval tot vandaag dan, want vandaag is de dag dat versie 1.1 van foodfotografie voor beginners is gepubliceerd op Lulu.com. Het is niet heel dik hoor. Het bestaat uit 33 pagina’s en is een beknopte versie van de workshop met de voorbeeld foto’s en een eenvoudige uitleg hoe je je foto’s kunt verbeteren zonder al teveel toeters en bellen.

De kosten voor dit ebook zijn slechts € 2,99 dus voor de prijs hoef je het denk ik niet te laten. Ideaal als je blogger bent ook en je foto’s wat wilt verbeteren maar niet weet hoe dit aan te pakken.

Foodfotografie voor Beginners

Degenen die me volgen op twitter weten het al lang; ik heb een fantastisch weekend gehad in Duitsland bij Plate to Page. Het was maanden ervoor dat ik me op had gegeven voor een workshop foodstyling en writing; volgens mij al in November vorig jaar. De workshop werd georganiseerd door een aantal van mijn heldinnen dus ik verheugde me er in eerste instantie op om iedereen nu eens in levende lijve te ontmoeten. Maar dat het zo ontzettend veel leuker zou worden als ik me had voorgesteld; dat was een hele prettige bijkomstigheid.

Als je nog nooit eerder in het gezelschap van een groep foodbloggers bent geweest dan is dat toch wel een openbaring. Mitch, de partner van Ken (HungryRabbitNYC), was als enige nietblogger in ons gezelschap en ik weet zeker dat hij bij tijd en wijle heeft gedacht met een stelletje idioten op stap te zijn. Al op de allereerste avond was het hilarisch zoals we met zijn allen op ons eten doken om het te fotograferen in plaats van op te eten. Zelfs zo erg dat iemand op gegeven moest melden dat het wellicht handig zou zijn om nu maar eens een hapje te gaan eten want het stond koud te worden..

Nou ja, ik kan jullie hele verhalen vertellen over hoe fantastisch iedereen was (want dat waren ze) en hoe ontzettend veel lol we hebben gehad, maar je kunt ook even kijken op mijn engelstalige blog waar al meerdere posts gewijd zijn aan het fenomeen Plate to Page.

Hier alvast een paar fotootjes van een styling exercise (eerste foto) het geweldige beef wat ons ter beschikking is gesteld door BordBia en een foto van onze picknick assignment.

Volgende keer deel ik weer een recept met jullie!

Picknick assignment

Food blogger mania

Onze fantastische groep

Ik had al een tijdje in mijn hoofd dat ik graag een keer een shoot wilde doen met foodstyliste Anoek Lorje en ik wist ook al dat ik voor die shoot graag de ultieme hamburger op de foto wilde zetten. Grappig genoeg was de aflevering van topchef van deze week waar ze in het restaurant moesten werken ook een van de opdrachten om de ultieme hamburger te maken! Haha… waren wij toch net wat eerder. Een hamburger lijkt misschien een eenvoudig ding om te maken maar geloof me als ik zeg dat het dat niet is! Al die prachtige hamburger die je ziet op de reclame…. daar zijn aardig wat uurtjes tijd in gaan zitten om die mooi op de foto te krijgen.

Maar ziet ie er goed uit of ziet ie er goed uit?? En voordat iedereen vraagt of het een plastic hamburger is en of er haarlak op zit; het antwoord hierop is nee. Dit is allemaal echt eten en hoewel we deze hamburger niet meer opgegeten hebben (hij was koud. De frietjes waren koud echter ook nog lekker… is alles wat er op en aan zit echt. Echte mayo, echte uien, echte hamburger en echte frietjes. Het verschil zit hem in de aandacht voor detail die Anoek erin brengt.

Anoek aan het werk. Zie je dat die burger er aan de achterkant heel wat minder uitziet?

Het belang van styling van zowel food als non-food wordt nog wel eens onderschat als het aankomt op fotografie van eten. Want probeer zelf maar eens een foto te maken van een hamburger, die er op de foto ook uitziet alsof je hem zo zou willen eten… Niet zo eenvoudig als het lijkt. Alles moet er vers uitzien, de hamburger moet juicy blijven, de kaas moet mooi gesmolten, de uitjes op de juiste plek enzovoort enzovoort….

Ik vond het echt superleuk om te doen en het was jammer dat de styliste Alexandra Schijf ziek was, maar volgende shoot (ik heb het ultieme biertje in mijn hoofd) gaan we zeker doen met een volledig team. De foto’s zijn geschoten voor stock overigens.

Cheeseburger

Het zijn de details die het hem doen!

Taken at iso 3200 on Canon 5D mark II

Als je het hebt over de belichting voor een foto dan zijn er een aantal dingen van belang. Diafragma, sluitertijd en daarnaast de iso-waarde. In tegenstelling tot het analoge tijdperk kun je de iso waarde bij de digitale fotografie voor elke foto anders instellen als je dat zou willen.

De meeste mensen kunnen zich nog wel herinneren dat als je een fotorolletje kocht voor een zonnig land, dan kocht je een 100 asa rolletje. Ging je ‘s avonds fotograferen of ergens heen waar het niet zulk mooi weer was dan kreeg je van de fotohandel een rolletje mee van 400 asa. Je had toen nog asa en din. Die zijn later samengevoegd tot de universele aanduiding van lichtgevoeligheid, ISO.

Omdat heel veel camera’s standaard staan ingesteld op de stand ISO auto, zijn heel veel mensen zich niet bewust van de invloed van het licht op de iso en schieten vrolijk verder. Daar is op zich natuurlijk niks mis mee, maar wil je wat meer controle over hoe je foto eruit komt te zien dan is het wel handig om te weten wat iso doet, wat het voor- en nadeel is van een hoge vs een lage iso en wanneer je het dan moet veranderen.

Om te beginnen; er is geen goed of fout in dit geheel. Ik stem de hoogte van mijn iso af op de omstandigheden waaronder ik aan het fotograferen ben en zal altijd zoveel mogelijk proberen om de iso zo laag mogelijk te houden. Als ik fotografeer met mijn compact camera dan heb ik hem ook vaak op automatische iso staan.

Zoek de verschillen; vlnr

Wanneer gebruik je een hoge en wanneer gebruik je een lage iso waarde?

Om te beginnen; een lage iso (vanaf iso 50/100 of 200) betekent dat je sensor een lage gevoeligheid voor licht heeft. Een hoge iso (800 of hoger) betekent dat je sensor gevoelig is voor licht en je langer kunt fotograferen zonder gebruik te hoeven maken van een flitser of statief. Ben je echter producten aan het fotograferen die niet weglopen; taarten of eten in het algemeen, dan is er geen reden om een hoge iso te gebruiken. Om de simpele reden dat een statief in dat geval een betere uitkomst biedt. Als je kijkt naar de drie foto’s hierboven dan kun je ook nog eens zien dat niet alle camera’s een gelijk resultaat geven als het gaat om fotografie met een hoge iso. Ik heb de foto’s verder niet gecorrigeerd op kleur of wat dan ook. Deze komen rechtstreeks uit de camera en voor het gemak heb ik ze ook alledrie op jpeg geschoten ipv raw. De linker is mijn spiegelreflex 5D, middelse is genomen met de G12 en rechts met de powershot D10. De goedkoopste camera (in dit geval de powershot D10) geeft op iso 1600 een slechter resultaat als de andere twee op iso 3200. Uiteraard is het niet helemaal een eerlijke vergelijking, want je mag ervan uit gaan dat een 5D vele malen beter presteert al de powershot. En doet dat gelukkig ook!!

Maar gaan we de foto’s nu dichterbij bekijken dan zie je pas goed wat voor effect een hoge iso heeft.

100% vergroting

Zie je wat er gebeurt met de lijnen? Die worden minder scherp en vervagen. Om nog maar niet te spreken over de kleuren. Bij de D10 is dat effect nog veel erger als bij de G12 die weer meer korrel heeft. Nu zal het waarschijnlijk niet heel vaak voorkomen dat je je foto’s op een formaat van 100% gaat zitten bekijken. Op webformaat zijn de verschillen wel aanwezig maar een stuk minder dramatisch zoals je bij de eerste rij van drie kunt zien. En zeker als het gaat om sfeerfoto’s dan is een hoge iso niet per definitie slecht.

Hoge iso (1600) met compact camera op vakantie

Een foto zoals hierboven kun je nu eenmaal niet maken met een lage iso. Even aangenomen dat je niet met een statief op vakantie gaat, want aangezien ook hier niks beweegt had deze foto goed gemaakt kunnen worden met een statief en lage iso. Als je deze foto volledig inzoomt dan zie je dat er erg veel ruis is, maar in dit geval vind ik dat geen enkel probleem. Het ging me om het sfeertje wat om ons hotelletje heen hing en dat is – naar mijn mening – goed gelukt. Wat eigenlijk het allerbelangrijkste is als je bezig gaat met de instellingen van je iso; is dat je begrijpt wat er gebeurd en wat de consequenties zijn van een hoge vs een lage iso. Nog even de voor- en nadelen op een rijtje:

VOORDELEN HOGE ISO

• snellere sluitertijden
• dus minder bewogen beelden
• ‘s avonds of binnen fotograferen zonder flitser
• bij gebruik van een flitser een betere verhouding tussen flitslicht en omgevingslicht (hierover in een latere post meer!)

Gizmo vraagt zich af waar ik nu weer mee bezig ben..

NADELEN HOGE ISO

• Veel ruis
• Minder mooie kleuren (worden snel flets en vaal)
• Minder scherpe lijnen

Als je zo naar het rijtje kijkt dan lijkt het erop dat de voordelen hoger zijn als de nadelen.. Maar let er vooral op wat je op de foto aan het zetten bent! En leer je eigen toestel kennen zodat je weet hoe jouw foto’s eruit zien met een hoge iso. Misschien is het wel heel acceptabel en vind je het belangrijker om te fotograferen zonder statief. Die keus is uiteindelijk aan jezelf! Veel succes en als je vragen hebt… je weet me te vinden!

Ik krijg tijdens de workshops taartjes fotograferen die ik organiseer (zie hier voor de data) steeds vaker vragen over de styling. Niet zozeer over de foodstyling aangezien de dames die de workshops bezoeken allemaal bijzonder goed zijn in het creeeren van de meest fraaie cake creaties. Maar het gaat dus meer over hoe zet je iets neer, waar moet je op letten als je de compositie bepaald, wat moet je doen met je achtergrond en meer van dat soort vragen. Dus het leek me nuttig om hier eens een artikeltje aan te wagen.

Styling en compositie zijn de moeilijkste dingen om uit te leggen omdat een groot gedeelte te maken heeft met gevoel en oefening. De beheersing van het licht is grotendeels te verklaren door technische kennis, maar bij styling is dat niet het geval. Maar laten we beginnen met de regels die er bestaan voor compositie binnen de fotografie. Er zijn een aantal vaste regels die als houvast dienen, maar let op dat dit dus geen must is! Regels zijn er om gebroken te worden en dat geldt zeker voor de regels in de fotografie.

De eerste belangrijke regel is de “Regel van derden” oftewel de Rule of Thirds. Deze regel gaat ervan uit dat je elk beeld kunt verdelen in 9 vlakken. Hierbij wordt er vanuit gegaan dat een beeld interessanter en pakkender is als het onderwerp op 2/3 of 1/3 van het beeld zit. Want hoewel een scherpstelpunt meestal in het midden zit wil dat onder geen beding zeggen dat een foto met het onderwerp in het midden het meest interessant is. Integendeel zelf (ook hier geldt dat uitzonderingen de regel bevestigen!!).

Verdeel dit in 9 en zie waar het onderwerp is...

Voor dit artikel gaan we ons focussen op een kom soep. Mijn taart kunsten laten enigszins te wensen over en aangezien ik voor mijn lunch vandaag een pompoen/knolselderij soep ga maken, leek het me leuk om dat als uitgangs punt te nemen. Het doel is dus om een kom soep er mooi op te zetten. Eenvoudig genoeg zou je denken misschien… Het idee is om jullie mee te nemen in mijn gedachtenprocess.

Om te beginnen kijk ik dan welke kom ik ga gebruiken en wat voor achtergrond. Dit was de eerste foto.

blauw kommetje, witte achtergrond, in het midden

Nou ja je ziet eigenlijk al meteen dat dit hem niet gaat worden. Saai, kom staat in het midden te staan en qua kleur van de kom is dit ook niet een goede keuze aangezien pompoensoep toch wel iets oranje zal zijn vermoed ik. Maar ok, voor nu even de blauwe kom. Zet ik er een tweede kom bij dan verbeterd het beeld meteen.

Foto 2; twee kommen

Als je het hebt over aantallen in de fotografie en bij compositie in het algemeen dan zul je overigens zien dat een oneven aantal vaak het beste werkt. Drie is over het algemeen mooier als twee. Probeer het maar eens uit. Het geldt echt voor bijna alles; plant maar eens bloemen in de tuin. Een groepje van drie is vele malen mooier als een groepje van vier of twee…. Ik heb hier echter maar twee kommetjes in dezelfde kleur dus ik hou het op twee. Bovendien vind ik het in dit geval niet storend. Even aangenomen dat het een tafelsetting is voor twee personen. Ok, twee kommetjes is beter. Ik vind de positie van de kommen beter over komen. Prettiger om naar te kijken en het klopt voor mijn gevoel meer. Nu de achtergrond.

Bloemetjes achtergrond

Je ziet hier hoe een eenvoudige verandering van achtergrond echt een groot verschil kan maken. Hoewel wit heel neutraal is, vind ik het ook vaak wat saai en niet echt hoe ik mijn foto’s wil zien. Maar dat is een persoonlijke keus. Ik vind het kleedje leuk maar ik irriteer me aan het feit dat je kunt zien dat de achtergrond omhoog loopt. Ik verschuif mijn kommetjes iets naar voren waardoor je dat minder ziet. Het is ook wat leeg aan de achterkant dus ik voeg een peper en zout stelletje toe.

Plus ik kijk of een servet erbij past. Het is te overheersend en de rode kleur springt teveel in het oog. Overigens is het wel zo dat als je er dingen bij gaat leggen hou dan rekening met hetgeen je op de foto zet. Ben je een taart aan het bakken dan is het niet bijster logisch om een ui erbij te leggen… Ik probeer het altijd betrekking te laten hebben op het gerecht. In dit geval komen er nog wat verse ingredienten bij te liggen maar die komen op het laatste moment om ze zo mooi mogelijk te laten tot gebruik. Ik ga eerst de blauwe kommen vervangen door witte kommen.

Witte kommen

En natuurlijk rekening houdende dat er straks wat in de kommen komt! De servet is het niet ik probeer een andere positie. Hou bij het plaatsen van bepaalde lijnen in beeld rekening met de diagonalen. Rechte lijnen werken vaak “stoppend” in een foto, schuine lijnen laten je oog op een natuurlijke manier door het beeld heen lopen. Kijk maar eens naar onderstaand voorbeeld van een broodje.

Broodje

De foto aan de linkerkant heeft het bordje recht liggen… Nou ja bijna recht dan.. Je oog blijft hangen bij het bordje en kijkt niet verder. Bij de tweede foto staat het bordje schuin waardoor ten eerste het broodje al beter tot zijn recht komt plus het is prettiger om naar te kijken en je oog wordt op een natuurlijke manier door het beeld geleidt..

Dan ga ik nu even de soep maken… Zo die staat te koken..

Ziet er ineens heel anders uit he..? Ok, om maar meteen de minpunten aan te halen; de tuinkers ligt er nou niet echt goed bij. Maar ik ben geen foodstylist natuurlijk en ik geloof – voor mijn eigen eten – nog wel in “homemade” dus ik heb er geen problemen mee. De servet ligt me nog steeds in de weg en ik besluit te kijken of het peper en zout stelletje vervangen kan worden door de tuinkers.

Ik vind persoonlijk het groen aan de achterkant wel iets hebben maar besluit uiteindelijk om eens te kijken hoe het is vanuit een andere hoek genomen. Ik vind het persoonlijk meer hebben. Wat vinden jullie? Ik weet niet of je het kunt zien maar ik heb ook de belichting veranderd door een lamp meer van achteren te laten schijnen met als resultaat dat de soep iets meer glans krijgt. Het is natuurlijk een behoorlijk dikke soep dus heeft van zichzelf al minder glans als bijvoorbeeld een groentesoep zou hebben.

Dan kan ik het toch niet laten om de achtergrond te veranderen naar mijn favoriete houten plank.

En uiteindelijk heeft dit dan toch de voorkeur! Zo zie je dat het maken van een succesvolle compositie als het gaat om styling van een tafelsetting vaak een process is van uitproberen wat werkt en wat niet werkt. En dan nog kan je het allemaal veranderen als je het gerecht af hebt. Tenslotte is de soep ook wat geler uitgevallen als ik had verwacht. Waarschijnlijk doordat de orange kleur van de pompoen wat minder is geworden door toevoeging van de knolselderij.

Als je het hebt over styling en compositie dan zijn daar nog veel meer dingen over te melden, maar voor nu is dit alvast een beginnetje. Meer volgt gauw! Maar eerst komt er nog een artikel over gebruik van iso….

Pindakaasje anyone?

Via facebook zag ik dat Marco Veringa zichzelf de uitdaging had gesteld om elke dag een foto te maken en zichzelf zoveel mogelijk uitdagingen geven om dat voor elkaar te krijgen. Nu vond ik dat wel een goed idee, want ik merk toch wel dat je op gegeven moment alleen nog je opdrachten uitvoert en niet eens wat aparts probeert te doen, of dingen te proberen die je nog niet eerder had gedaan. Dus…. de eerste paar foto’s waren simpel want die had ik op vakantie al gemaakt… Maar vandaag had ik wat tijd over in de studio dus ik heb zitten denken wat ik nou eens wilde gaan doen; het werd pindakaas…

Achteraf denk ik; misschien had ik iets anders moeten kiezen! Haha… Pindakaas is nou niet echt het meest charmant om te zien vind je wel? Anyway, ik begon met een potje pindakaas… Zie hieronder linksboven. Belichting is gedeeltelijk van achteren en gedeeltelijk van opzij rechts.

Nou je ziet al meteen de andere variaties die ik erop heb losgelaten maar jeetje wat is dat een lastig spul… De scherptediepte in de foto rechtsonder is iets te weinig, alhoewel ik daar dan wel weer van hou, maar hmm, ietsje meer had wel gemogen denk ik.

Kortom; pindakaas experiment is nog niet afgelopen. Ik kom trouwens weinig echt mooie foto’s van pindakaas tegen op het net of ik heb nog niet goed genoeg gekeken. Dus voor nu; to be continued…. En als je de gouden tip hebt voor de pindakaas dan hoor ik het graag!

Toch wel een beetje trots…. Ik sta in een tijdschrift!!